cudARTeńka: parki krajobrazowe

Pokazywanie postów oznaczonych etykietą parki krajobrazowe. Pokaż wszystkie posty

Młyn w Turtulu

Turtul jest przysiółkiem wsi Malesowizna, położonym w dolinie Czarnej Hańczy. Jest to, po czasach jaćwieskich, jedno z najstarszych miejsc osadniczych na Suwalszczyźnie.

Od XVII wieku pracował tu młyn wodny, będący jedną z pierwszych tego typu budowli między jeziorem Hańcza a Wigrami. Ze źródła pisanego z 1645 roku dowiadujemy się, że nazwa tego młyna pochodzi od nazwiska młynarza (turtuolis – lit.bogacz, człowiek majętny). Oglądane ruiny, podobnie jak stojący obok dom młynarza, pochodzą z lat 30. XX wieku. Młyn funkcjonował jeszcze w latach 60. [źródło]

Niedaleko ruin młyna znajduje się siedziba Suwalskiego Parku Krajobrazowego z ośrodkiem turystyczno-edukacyjnym.

CDN

Adnotacja:

ruiny młyna oraz siedziba Suwalskiego Parku Krajobrazowego;
lokalizacja: Turtul, Suwalski Park Krajobrazowy, powiat suwalski, województwo podlaskie.

Rezerwat Rutka

Rezerwat przyrody „Rutka”, obejmujący swym zasięgiem obszar 49,06 ha, utworzony został w 2001 roku. Głazowisko, będące głównym celem ochrony, stanowi unikatowy przykład tzw. bruku lodowcowego. Nagromadzony materiał skalny przywędrował tu wraz z masą gliny zwałowej ze Skandynawii około 12 tysięcy lat temu, w okresie zlodowacenia północnopolskiego.

Głazy w Rutce (głównie granity i gnejsy), w przeciwieństwie do innych głazowisk, występują na powierzchni gruntu, dzięki czemu widoczne są niemal w całości. Poza naturalnymi procesami erozyjnymi przyczyniła się do tego również działalność człowieka. [źródło, fotografie]

Rezerwat obejmuje unikatowe w skali kraju głazowisko, fragment krawędzi zagłębienia Szeszupy oraz jeziorko Linówek. Z platformy widokowej na krawędzi skarpy rozpościerają się rozległe panoramy na południową część Suwalskiego Parku Krajobrazowego. [źródło, mapa]

Do platformy widokowej nie dotarłam, ale krajobrazy przydrożne wynagrodziły mi to sowicie.

CDN

Adnotacja:

Rezerwat przyrody "Rutka";
lokalizacja: Rutka/Szeszupka, Suwalski Park Krajobrazowy, powiat suwalski, województwo podlaskie.

Góra Zamkowa

Góra Zamkowa jest jednym z najciekawszych zabytków budownictwa obronnego oraz najważniejszym stanowiskiem archeologicznym na Suwalszczyźnie. [źródło]

Góra Zamkowa jest uważana za jeden z piękniejszych punktów widokowych Suwalszczyzny. Z wysokości 228.1 m n.p.m. rozciąga się przepiękny widok na 4 jeziora: Szurpiły, Kluczysko, Jeglówek, Jeglóweczek, jednak aby trafić na Górę Zamkową trzeba się nieco wysilić. [źródło]

Na początku przyjemnie schodzimy w dół, aż nad pierwsze jeziorko. Bardzo ciche, urokliwe, aż zazdroszczę pobliskim mieszkańcom. Można tutaj chwilę odpocząć, zrobić krótki piknik, są tutaj ku temu świetne warunki. Idąc dalej wyznaczoną trasą zaczynamy podejście pod górkę, od razu bardzo strome. Po wejściu na pierwszą polankę czeka na nas tablica informacyjna z opisem historii tego miejsca. Dowiadujemy się z niej wielu ciekawych faktów, między innymi takich, że kiedyś na górze składano ofiary z ludzi. [źródło]

Z Górą Zamkową związane są liczne legendy. Według jednej z nich na górze do dzisiaj odnaleźć można „ślady trzech bram zamkowych, lochy podziemne i pozostałości warowni”. Krążą również pogłoski dotyczące znajdowania przez okolicznych rolników kości ludzkich, grotów strzał oraz łańcuchów. W okolicy pobliskich wsi Wodziłki i Szurpiły ktoś miał odnaleźć uzbrojenie krzyżackie oraz „znaczną ilość pieniędzy”. [źródło]

Według innej legendy (...) Góra Zamkowa została usypana przez ludzi, a dawno temu stał na niej zamek książąt litewskich do obrony z krzyżakami. Wewnątrz góry były lochy. Wokół góry miała być siedziba duchów i złych czarów. Ponoć nazwa jeziora Kluczysko pochodzi od utopionego klucza pobliskiego zamku. Znaleziskami po tamtych czasach są znalezione groty strzał. W okresie średniowiecza mieściło się tu grodzisko Jaćwingów, w skład którego wchodziły jeszcze osady z jeziorami, Góra Cmentarna, Góra Kościelna, Wyspa Pustelnia na Jeziorze Szurpiły oraz wyspy na jeziorze Jeglówek. [źródło]

Na Górę Zamkową nie jest trudno wejść. Można odpocząć po drodze, choćby na brzegu jeziora. Warto jest też zatrzymać się chwilę przy tablicach opisujących historię miejsca. Na trasie spotkać można zaciekawione obecnością człowieka zwierzęta.

CDN

Adnotacja:

Góra Zamkowa;
lokalizacja: Szurpiły, Suwalski Park Krajobrazowy, powiat suwalski, województwo podlaskie.

Góra Cisowa

Kraina piękna jak baśń

"Suwalska Fudżijama"; Formy martwego lodu; Widok ten oczarował już niejednego...; Lekarz od kołtunów; Jaćwieski gród; Saga rodu Kiewliczów; Na Górze Zamkowej; Piękna Jegla i Żaltis; Niedoszły okręg przemysłowy; Obrońcy starego obyczaju; Staroobrzędowcy w Polsce; W ruskiej bani; Molenna w Wodziłkach; Szeszupa i Czarna Hańcza; Cuda geomorfologii; Wisząca dolina; Kanion Czarnej Hańczy; Suwalska sawanna; Niezwykłe jezioro Hańcza; Na granicy książęcych puszcz; "Pałac masiw murowany"; Jeden z najwspanialszych widoków; Osobliwości jeziora Jaczno; Smolniki

Powyższy opis pochodzi z przewodnika "Polska egzotyczna I" Grzegorza Rąkowskiego [Oficyna Wydawnicza "Rewasz", Wydanie III, Pruszków 2005] i dotyczy trasy pomiędzy Gulbieniszkami a Smolnikami. W tym roku byłam na tym terenie i jestem nim zachwycona. Poniżej trochę moich fotografii i kilka opisów miejsca, zaczerpniętych z interentu.

Góra Cisowa (zwana także Suwalską Fudżi-jamą) – wzniesienie utworzone przez morenę czołową. Leży na terenie wsi Gulbieniszki w Suwalskim Parku Krajobrazowym. Wznosi się na wysokość 256 m n.p.m. Wzniesienie ma charakterystyczny kształt przypominający stożek krateru wulkanu. [źródło]

Góra Cisowa w Suwalskim Parku Krajobrazowym to doskonały punkt widokowy (256 m n.p.m.). Rozpościera się stąd piękna panorama na zagłębienie Szeszupy – niepowtarzalny krajobraz jeziora, łąki, torfowiska i wzniesienia terenu. [źródło]

Góra Cisowa uznawana jest za symbol Suwalszczyzny, rozpościera się z niej przepiękny widok. Według wierzenia góra została usypana z piasku wydobytego z okolicznego jeziora. Góra wzięła swoją nazwę od potężnego cisu, który podobno dawno temu rósł na jej szczycie. [źródło]

Wzniesienie o regularnym stożkowatym kształcie, określane mianem „Suwalskiej Fudżijamy”, „Góry Gulbieniszkowskiej” lub „Góry Sypanej”, którą to nazwę ludowa legenda łączy z leżącym u jej stóp jeziorem Kopanym. Według tej legendy góra została usypana sztucznie, z ziemi wydobytej w miejscu, gdzie obecnie znajduje się jezioro. [źródło, ciekawe fotografie]

Z jej szczytu rozciąga się wspaniały widok na niemal cały Suwalski Park Krajobrazowy. Widać polodowcowe wzniesienia, zwane Bieszczadami Północy, i kilometrami ciągnące się wysoczyzny, przecięte z zachodu na wschód wielką pradoliną Szeszupy, od południa Wysoczyznę Szurpilską, a od zachodu, na horyzoncie - garby zalesionych moren. Na północy rysują się Tabaczyzna i Purwin - wyniosłe wzgórza kemowe porośnięte lasem. W głębi widoczna jest krawędź pradoliny Szeszupy z miejscowością Smolniki, skąd przez Dzierwany po jezioro Hańcza ciągnie się szeroki pas lasów. [źródło]

(...) stoi tu drewniany krzyż, który upamiętnia wizytę Jana Pawła II na Suwalszczyźnie w 1999 roku, tablica z opisem panoramy oraz dwie ławeczki, na których możemy chwilę odpocząć delektując się cudownymi widokami. [źródło, fotografie, opis szlaku]